Aktualizacja: 25.02.2011 |
Regionalny Ośrodek Kultury i Sztuki w Suwałkach
|
|
tu jesteś: strona główna / dofinansowane projekty / Ludowa tradycja Suwalszczyzny / kronika projektu |
|
Ludowa tradycja Suwalszczyzny —etnograficzne kompendium
projekt„Ludowa tradycja
Suwalszczyzny - druk książki prof. M.Pokropka” jest współfinansowany
Urząd Miejski w Suwałkach
|
Kronika projektu
28.02.2010 Książka Informujemy, że istnieje możliwość pozyskania egzemplarza książki w specjalnej sprzedaży promocyjnej okolicznościowej edycji suwala – dukata lokalnego, wybitego przez Mennicę Polską z okazji 90. Rocznicy Odzyskania Niepodległości i pobytu w Suwałkach Marszałka Józefa Piłsudskiego. Zainteresowanych egzemplarzem książki zapraszamy tutaj.
23.12.2010 Szanowni Państwo, książka „Ludowe tradycje Suwalszczyzny” ujrzała światło dzienne. W odpowiedzi na liczne zapytania dotyczące możliwości wejścia w posiadanie naszej publikacji, informujemy, że w pierwszej kolejności książkę otrzymują instytucje kulturalne i oświatowe w regionie - biblioteki, szkoły gminne obszaru trzech powiatów Suwalszczyzny - a także instytucje współpracujące oraz te, którym określone ilości egzemplarzy należą się z obowiązku - biblioteki narodowe, muzea etnograficzne w Warszawie, Toruniu, Białymstoku itp. Pozostałe egzemplarze na pewno dostaną się pod strzechy”, co było równorzędnym zamiarem jej twórców. Proces przydzielania książek do instytucji jednak trwa, dlatego szczegółowe informacje o możliwości posiadania książki ukażą się na początku stycznia 2011 roku.
18.12.2010 Migawki z promocji książki
Seminarium otwiera Anna Augustynowicz, kierownik Centrum Kultury Ludowej Suwalszczyzny i Przygranicza ROKiS
Pomimo przedświątecznych przygotowań (ostatnia sobota przed Wigilią!) uczestnikom nie starczyło krzeseł
Referat o staroobrzędowcach (wraz z pokazem zdjęć) prezentuje Krzysztof Snarski, Muzeum Okręgowe w Suwałkach
Referat i płytę audio z nagraniami folkloru muzycznego Suwalszczyzny prezentuje Mirosław Nalaskowski, ROKiS
Wreszcie książka – ostatni w kolejce po autografy wytrwali całą dwugodzinną przerwę w spotkaniu
Zadowolone twórczynie ludowe z Lipska nad Biebrzą - jedne z bohaterek publikacji
Profesor Pokropek wpisuje dedykację Anastazji Sidor z Puńska, jednej ze swych pierwszych magistrantek, tłumaczce materiałów do książki
Redaktor Krzysztof Snarski także odbiera zasłużoną dedykację…
Spotkania część druga – zaproszeni twórcy ludowi i zespoły folklorystyczne mają okazję spotkać się z profesorem, który twórczość ich opisał w naszej publikacji. Spotkanie jest jednocześnie formą podziękowania za wieloletnią współpracę z Regionalnym Ośrodkiem Kultury i Sztuki w Suwałkach.
8.12.2010 Promocja książki Po wielu wysiłkach osób zaangażowanych w realizację publikacji udało się wysłać gotową pracę do drukarni. W oczekiwaniu na książkę Regionalny Ośrodek Kultury i Sztuki w Suwałkach zaprasza do udziału w seminarium połączonym z promocją książki „Ludowe tradycje Suwalszczyzny” która odbędzie się w sobotę 18 grudnia 2010 roku w godz. 11.00-14.00 w galerii PAcamera Regionalnego Ośrodka Kultury i Sztuki w Suwałkach.
Program spotkania: 11.00 – Anna Augustynowicz, kierownik Centrum Kultury Ludowej Suwalszczyzny i Przygranicza ROKiS: powitanie uczestników, słowo o projekcie 11.15 – Mirosław Nalaskowski, ROKiS: Badania w zakresie folkloru muzycznego Suwalszczyzny 12.00 – Krzysztof Snarski, Muzeum Okręgowe w Suwałkach: Cmentarze starowierskie na Suwalszczyźnie 12.45 – prof. dr hab. Marian Pokropek: Krajobraz kulturowy Suwalszczyzny. Stan badań, perspektywy badawcze 13.15 – promocja książki
W trakcie spotkania przerwa na poczęstunek.
31.07.2010 Pierwszy wydruk Praca redakcyjna zakończyła się w terminie. Pod koniec lipca Profesor przyjechał ponownie na Suwalszczyznę, tym razem po raz pierwszy ujrzeć swoje dzieło, już nie w wydrukach tekstowych, z niekończącymi się dopiskami redaktorów, ale w układzie docelowym, ze wszystkimi ilustracjami. Jak widać po zdjęciu, Profesor wydaje się być usatysfakcjonowany. Jednak przez zespołem redakcyjnym jeszcze wiele pracy: streszczenia, skorowidze, podpisy pod ilustracje i słowniczki i ostateczna korekta tekstów.
Profesor Marian Pokropek z pierwszym wydrukiem książki. Fot. P. Kuczek
31.07.2010 Co nie znajdzie się w książce Ta wiadomość prawdopodobnie jest początkiem nowej strony , a może i projektu... Publikujemy poniżej dwa z kilkudziesięciu obiektów, twórców, sytuacji, które udało się sfotografować podczas badań terenowych, jednak nie znajdą się one w książce. Powody - ograniczona objętość, ale też charakter publikacji, która nie może być zbyt szczegółowa, po to, aby każdy, nie tylko specjalista, mógł bez zmęczenia przeczytać całość. Niejednokrotnie zresztą, przy pracy nad ogromnym, bogatym materiałem stwierdzaliśmy, że pewne zjawiska koniecznych wymagają uzupełnień, najlepiej w formie oddzielnych artykułów, czy samodzielnych publikacji. Tymczasem jednak sygnalizujemy tylko tę sprawę, zachęcając do dzielenia się pomysłami, jak prowadzić i upowszechniać dalsze badania?
Gospodarz prezentuje rezginię - podręczny przyrząd do przenoszenia siana, trawy czy zielska. Po złożeniu dwóch „skrzydeł” siano unieruchamiano i można było przenosić je. Rogożynek, maj 2010. Fot. PK
Stanisław Rydzewski był jednym z najbardziej utalentowanych rzeźbiarzy z terenu Puszczy Augustowskiej. W książce prezentujemy jego najbardziej charakterystyczne prace, czyli ptaki i osóbki, czyli świętych. W zbiorach Muzeum Okręgowego w Suwałkach można zobaczyć inne jeszcze, bardzo ciekawe rzeźby. Tutaj Żniwiarka, 1986 r., Fot. PK
4-31.05.2010 Konieczne uzupełnienia Po dokonaniu ostatecznej redakcji (która nigdy nie będzie jednak w pełni ostateczną) ROKiS-owo-muzealna ekipa badawcza niejeden raz wyruszała jeszcze w teren w celu dokonania dodatkowych, brakujących szczegółowych dokumentacji i uzupełnień. Tu szczególne podziękowania kierujemy do pracowników ośrodków kultury: Gminnego Ośrodka Kultury w Sztabinie, Muzeum Lipskiej Pisanki oraz Miejsko-Gminnego Ośrodka Kultury w Lipsku nad Biebrzą, Muzeum Ziemi Augustowskiej, Muzeum Stara Plebania w Puńsku, którzy życzliwie przyjmowali nas w lokalnych izbach etnograficznych, udzielali szczegółowych wyjaśnień i niejednokrotnie poświęcali własny wolny czas popołudniami lub w soboty, aby można było wykonać konieczne zdjęcia.
Praca nad prawidłową ekspozycją sideł kłusowniczych wymagała sporo determinacji. Gotowością do tego poświęcenia wykazała się pracownica Muzeum Ziemi Augustowskiej, za co serdecznie dziękujemy. Fot. PK
Izba etnograficzna przy GOK-u w Sztabinie. Jak się etnograficznie fotografuje stołek samorodny? Fot. PK
Trudne i żmudne zdobywanie doświadczeń etnograficznych. Żuraw pokonał jednak młodego. Między Augustowem a Sztabinem, maj 2010. Fot. K.Snarski
Pokaz prawidłowej obsługi żurawia. Fot. PK
6.04.2010 Poszukiwania i odkrycia Mimo rosnącej sterty materiałów zespół realizacyjny ciągle poszukiwał nowych i odnajdował coraz to inne, ciekjawe ujęcia poszczególnych tematów i wątków. Praca odbywała się w każdym możliwym miejscu. Profesor Pokropek sekundował nam telefonicznie, powiadamiając o kolejnych znaleziskach w swym przepastnym archiwum w Muzeum Sztuki Ludowej w Otrębusach. Jakoż udano się i do Otrębusów, skąd przywieziono znaczną część niezwykle cennego materiału archiwalnego.
Archiwum fotograficzne profesora Mariana Pokropka (część) w jego Muzeum Sztuki Ludowej w Otrębusach. Na ten widok każdy miłośnik Suwalszczyzny padłby na kolana..., Fot PK
Profesor z demonicznym uśmiechem prezentuje kolejne materiały. Fot PK
Narada robocza w podziemiach MSL w Otrębusach. Fot PK
Praca nad archiwaliami, po godzinach i poza ROKiS-em. fot EK
6.04.2010 Dokumentacja straży grobowych ROKiS-owo-muzealna ekipa badawcza, przy duchowej obecności Profesora (ten bowiem ciałem przebywa w Otrębusach), dokonała dokumentacji fotograficznej wielkanocnych straży grobowych. Obrzędy te żywo pielęgnowane są jeszcze we wsiach Karolin (gm. Giby) oraz Krasnopol. Zamieszczamy migawki z wyprawy. Dla niektórych z nas Wielki Poranek rozpoczął się grubo przed 4 rano...
Straż się grobu miesza! — tak wyglądała ucieczka straży grobowych w momencie Zmartwychwstania. Krasnopol, godz. 6.00. fot P.Kuczek
Niezmieszana straż grobowa po rezurekcji... fot P.Kuczek
Wielkanocne słonko oświetla detale architektury drewnianej. Spacery w Poniedziałek wielkanocny, Jastrzębna I. fot P.Kuczek
6.04.2010 Wizyta w Archiwum Państwowym w Suwałkach Podczas jednej z wizyt na Suwalszczyźnie Profesor odwiedził Archiwum Państwowe w Suwałkach, gdzie wskazał na niezmiernie cenne mapy z czasów zaborów. Na mapach wsi - m.in. Łopuchowa, Budy Ruskiej, Sumowa - wyraźnie widać dawne układy wsi (rzędówka, kolonia) z czasów kolejnych reform agrarnych. Dzięki uprzejmości i ujmujące wprost życzliwości pracowników i dyrektora archiwum niektóre z tych map znajdą się w przyszłej książce.
Profesor w ferworze poszukiwań archiwalnych. fot P.Kuczek
25.03.2010 Trwa redakcja książki Rozpoczęły się prace redakcyjne nad rozdziałami książki, nadsyłanymi systematycznie przez Profesora. Wybierane są, ze zgromadzonych w 2009 roku, zdjęcia i rysunki do poszczególnych rozdziałów.
Niektóre rozdziały Profesor dyktuje z rękopisu, co nerwowy redaktor z prędkością szybkostrzelnego do komputera wbija. Historyczne to chwile i niezapomniane, że biurokratyczne biuro choć na chwilę zamieniło się w intelektualną przygodę. fot M. Nalaskowski
luty 2010 Rozpoczynamy II etap projektu Regionalny Ośrodek Kultury i Sztuki w Suwałkach z dumą informuje, że w jesiennych konkursach o dotację otrzymał pozytywną decyzję o dofinansowaniu od najważniejszych, publicznych grantodawców, którzy działanie nasze uznali za kontynuacji i realizacji warte:
Teraz, gdy mamy już część tekstów od Profesora, wydaje się, że już niedługo świat znów nabierze kolorów... fot P.Kuczek, Nowy Rogożyn, maj 2009
15.12.2009 Informacja dla nauczycieli, instruktorów szkół, ośrodków kultury, bibliotek regionu Regionalny Ośrodek Kultury i Sztuki w Suwałkach przedstawia ofertę edukacji regionalnej dla uczniów szkół podstawowych i ponadpodstawowych. Prezentacja multimedialna na płycie CD to skondensowany, podany „w pigułce” obraz kultury i sztuki ludowej Suwalszczyzny. Zawartość płyty to krótki rys historyczny osadnictwa, architektura drewniana wraz ze zdobnictwem architektonicznym oraz dziedziny sztuki i rzemiosła ludowego: tkactwo, garncarstwo, plecionkarstwo, kowalstwo, strój ludowy. Prezentację można oglądać jako wystawę - zamieszczone są liczne galerie unikatowych zdjęć archiwalnych, lub jako skrócony podręcznik do ludowych tradycji Suwalszczyzny.
Prezentacja jest częścią projektu „Ludowa
tradycja Suwalszczyzny —etnograficzne kompendium” współfinansowanego Oferta obejmuje prezentację (z rzutnika multimedialnego, 45 min) z komentarzem instruktora. Prezentacja jest bezpłatna, możliwa do obejrzenia w siedzibie ROKiS lub w szkole, po uzgodnieniu terminu. Serdecznie zapraszamy. Organizatorzy
20.11.2009 Sesja jesienna - krótkie podsumowanie Poniżej prezentujemy krótki materiał zdjęciowy z sesji popularno-naukowej „Zachowanie i ochrona dziedzictwa kulturowego Suwalszczyzny”, która odbyła się 20 listopada 2009 roku w Suwałkach. Dziękujemy jeszcze raz wszystkim uczestnikom – instruktorom, muzealnikom, historykom, etnografom, zabytkoznawcom, nauczycielom, folklorystom, przewodnikom turystycznym, twórcom ludowym, harcerkom, a także przedstawicielom Urzędu Miejskiego w Suwałkach – za przyjęcie zaproszenia i tak liczne przybycie. Obecność Państwa, w szczególności tych, którzy nawet po zamknięciu sesji tak żywo kontynuowali dyskusję z Profesorem, pozwala wierzyć, że że trud ten, choć wielki, potrzebny jednak jest.
19.11.2009, 12.00 Informujemy, że lista uczestników sesji jest już zamknięta. Materiały z sesji będą dostępne pod koniec roku u organizatora.
16.11.2009 Zapraszamy i namawiamy do udziału w sesji popularno-naukowej „Zachowanie i ochrona dziedzictwa kulturowego Suwalszczyzny” która odbędzie się w piątek 20 listopada 2009 roku w godz. 10.00-16.00 w siedzibie Regionalnego Ośrodka Kultury i Sztuki w Suwałkach.
Seminarium jest skierowane do środowiska regionoznawców, muzealników, nauczycieli prowadzących edukację regionalną oraz wszystkich zainteresowanych kulturą ludową i sposobami jej przybliżania publiczności szerszej aniżeli tylko gronu specjalistów. Referaty wygłoszą: prof. dr hab. Marian Pokropek – o specyfice krajobrazu kulturowego Suwalszczyzny w aspekcie kultury materialnej (architektura i wytwórczość ludowa) dr Gustaw Juzala – etnomuzykolog z Instytutu Etnologii i Archeologii Polskiej Akademii Nauk w Krakowie – o wielokulturowym folklorze muzycznym Suwalszczyzny oraz odrębnościach tego folkloru od zewnętrznej tradycji litewskiej, podlaskiej i mazowieckiej Anastazja Sidor, regionalistka, nauczyciel z Puńska – o tradycjach kulturowych wszystkich mniejszości -także starowierów oraz przedwojennych Żydów i Niemców. Po zakończeniu obrad odbędzie się dyskusja i poczęstunek. Jedną z części spotkania będzie zaprezentowanie zdjęć archiwalnych i bieżących, jakie zostały wykonane w ramach projektu – zdobyczy naukowych, znalezisk odkrytych i udokumentowanych podczas wypraw badawczych. Prezentacja odbędzie się w formie wystawy multimedialnej z komentarzem. Chętnych do udziału (w tym także młodzież szkolną) prosimy o zgłaszanie się do organizatorów (Piotr Kuczek tel. +87 566 42 11, informacja@rokis.suwalki.pl ) Termin zgłoszenia: 19.11.2009.
30.10.2009 Profesor Pokropek zdał sprawozdanie z poszukiwań archiwalnych, jakich dokonał w celu zweryfikowania danych ze swej poprzedniej książki o Suwalszczyźnie. Dotarł także do kilku ciekawych źródeł z czasów międzywojennych. Jedną z takich perełek są oryginalne plany zagród na Suwalszczyźnie z 1927 roku – dokumentacja ta powstała w ramach praktyk studentów Politechniki Warszawskiej, z których każdy miał za zadanie opisach i narysować wybraną wieś w II Rzeczypospolitej – dzięki czemu istnieją doskonałe dokumenty ziem dawnych Kresów Wschodnich aż po Pomorze.
5-10.10.2009 Zakończyła się czwarta kwerenda terenowa. Teren penetracji: Puszcza Augustowska (m.in. Tobołowo, Mikaszówka, Gruszki), Lipsk nad Biebrzą, okolice Sztabina, a także Berżniki i Zelwa, gdzie ekipa odwiedziła izbę regionalną prowadzoną przez Dariusza Piekuta. Tym razem ostatniego dnia w zespole badawczym, prócz samego wodza Mariana Pokropka, etnografa Krzysztofa Snarskiego (Muzeum Okręgowe) i folklorysty Mirosława Nalaskowskiego (ROKiS), znalazł się również wiecznie zajęty papierami i administrowaniem projektem koordynator, czyli piszący te słowa Piotr Kuczek, także etnograf (ROKiS). Z tym większą przyjemnością trasa wyprawy przytoczona tu zostaje.
Zelwa, Prof. Pokropek fotografuje zgromadzone w izbie etnograficznej dawne sprzęty. Fot. P. Kuczek
Twórca izby Dariusz Piekut prezentuje profesorowi odłamki pocisków z czasów wojny, znalezione w pobliskich drzewach. Fot. P. Kuczek
Ciekawe, czy w tym zabytkowym bukłaczku coś jeszcze ostało? Marzenia koordynatora, izba etnograficzna w Zelwie. Fot. K. Snarski
Zaboryszki - wizyta u mistrza plecionkarstwa Jana Bartosiewicza. Fot. K. Snarski
Smolany Dąb – wizyta w kuźni u kowala, rzemieślnika i artysty wiejskiego Henryka Borowskiego. Fot. K. Snarski
17.08.2009 Trzecia kwerenda terenowa zorganizowana została w czasie dorocznego święta Wniebowzięcia Matki Boskiej, w ludowej tradycji zwanej Matką Boską Zielną. Odwiedzono i zarejestrowano obchody święta w Puńsku i w Wigrach, odwiedzono także okolice Puńska.
Jezus Frasobliwy w Oszkiniach koło Puńska oraz święty Florian w Becejłach — dokumentacja kapliczek. Fot. K. Snarski
Puńsk, przed Starą Plebanią. Na zdjęciu ekipa badawcza: m.in. (stoją, od lewej) prof. Marian Pokropek i Mirosław Nalaskowski z suwalskiego ROKiS-u niżej Tomasz Czerwiński, autor książki „Budownictwo ludowe w Polsce” . Fot. K. Snarski
Puńsk, jarmark podczas święta MB Zielnej. Prof. Pokropek przypatruje się współczesnym rzeźbom ludowym wyplatanym z traw. Fot. K. Snarski
Święto MB Zielnej w Puńsku. Fot. K. Snarski
„Albo ja go, albo on mnie”?. Asystent Profesora Krzysztof Snarski przy próbie odtworzenia dawnych zajęć rolniczych.
25.07.2009 Zrealizowana została druga wyprawa badawcza, w dniach 21-25 lipca 2009 r. Trasa przebiegała doliną Rospudy: okolicami Przerośli i Filipowa. Wyprawa objęła także częściowo Suwalski Park Krajobrazowy.
Obszar przyszłej Wioski Bałtów na północnej Suwalszczyźnie. Fot. K. Snarski
16.06.2009 Pierwsza kwerenda - badania terenowe pod wodzą Profesora, odbyła się w dniach 8–13 czerwca 2009 roku. Trasa badań przebiegała m.in przez Puszczę Augustowską, zaś punktem szczególnym była rejestracja multimedialna i dokumentacja obchodów święta Bożego Ciała w Studzienicznej.
Żadne chaszcze nie przeszkodziły profesorowi Pokropkowi w dokumentacji lokalnej architektury drewnianej. Gabowe Grądy. Fot. K. Snarski
1.06.2009 Projekt rozpoczyna się — zostają podpisane umowy i profesor Marian Pokropek rozpoczyna kwerendy terenowe z udziałem etnografów z Regionalnego Ośrodka Kultury i Sztuki w Suwałkach i suwalskiego Muzeum Okręgowego.
|
|
Referat wygłasza prof. Marian Pokropek. Fot. T. Folta
Referat wygłasza Anastazja Sidor. Fot. T. Folta
